Suplementacja niskodawkowym żelazem u kobiet w ciąży

Cel: Badanie miało na celu ocenę skuteczności podawania kobietom w drugiej połowie ciąży preparatów z niską dawką żelaza:

Model badania: Pacjentki w trakcie badania zostały podzielone na trzy grupy:

Grupa 1: przyjmowała Biofer (27mg) (żelazo hemowe oraz niehemowe)

Grupa 2: przyjmowała preparat (27 mg żelaza niehemowego + witamina C)

Grupa 3: przyjmowała placebo

Czas trwania: Badanie trwało od 8 tygodnia ciąży do 24 tygodnia po porodzie.

Parametry oceniane: Jednym z ocenianych w trakcie badania parametrów był poziom ferrytyny w surowicy.

Wyniki: Badanie wykazało, że podawanie niskiej dawki żelaza (27 mg) w drugiej połowie ciąży zapobiega niskiemu poziomowi hemoglobiny na koniec ciąży.

Podsumowanie: W grupie przyjmującej Biofer poziom ferrytyny wrócił do wartości z pierwszego trymestru ciąży, podczas gdy w grupie przyjmującej żelazo niehemowe i grupie placebo pozostał on znacząco poniżej wartości w porównaniu do pierwszego trymestru ciąży.

wykres_01

Biodostępność przyswajalność niskodawkowych preparatów żelaza

Cel: Badanie miało na celu porównanie skuteczności trzech niskodawkowych suplementów żelaza w wyrównywaniu niedoborów tego pierwiastka w grupie kobiet wykazujących niedobór żelaza.

Model badania: Pacjentki w trakcie badania zostały podzielone na trzy grupy:

Grupa 1: przyjmowała 18 mg żelaza (preparat Biofer )

Grupa 2: przyjmowała 18 mg żelaza z ekstraktów ziołowych i drożdży z witaminą C

Grupa 3: przyjmowała preparat 20 mg żelaza niehemowego z witaminą C

Badanie trwało przez okres 6 miesięcy.

Parametry oceniane: W trakcie badania monitorowano poziom ferrytyny w osoczu.

Wyniki: Wzrost średniego poziomu ferrytyny był znaczący przy dwóch stosowanych preparatach żelaza, przy czym najlepsze wyniki dawał Biofer.

Wszystkie uczestniczki badania dobrze tolerowały niskodawkowe suplementy żelaza.

Posumowanie: Najwyższy wzrost poziomu ferrytyny zaobserwowano w wyniku stosowania produktu BIOFER. Badanie wykazało, że niskodawkowe suplementy żelaza, podawane kobietom o zbyt niskim poziomie żelaza może być dobrą alternatywą dla terapii wysokodawkowych.

wykres_01

Bardzo dobra tolerancja

Cel: Zbadanie efektów ubocznych przyjmowania suplementów żelaza u krwiodawców

Model badania: Badanie radomizowane z podwójnie ślepą próbą kontrolowane przy użyciu placebo.

Uczestnicy badania zostali podzieleni na dwie grupy:

Grupa 1 – przyjmowała 18 mg żelaza (preparat BIOFER)

Grupa 2 – przyjmowała 60 mg żelaza w postaci niehemowej

Badanie trwało 3 miesiące

Parametry oceniane: Parametrem ocenianym w badaniu była częstość wystąpienia efektów ubocznych.

Wyniki: W grupie przyjmującej Biofer wystąpiło mniej efektów ubocznych w odniesieniu do grupy suplementowanej żelazem niehemowym. W grupie przyjmującej żelazo niehemoweznacznie wzrosła częstość zaparć w grupie tej pojawiły się również bóle żołądka i biegunki.

Podsumowanie: Badanie wykazuje, że Biofer posiada korzystniejszy profil ze względu na efekty uboczne w odniesieniu do preparatu zawierających wysokie dawki żelaza niehemowego.

wykres_02

Literatura
1. Eskaland et al.: Iron supplementation in pregnancy: is less enough? A randomized, placebo controlled traial of low dose iron supplementation with and without heme iron: Acta Obstet Gynecol Scand 1997; 76: 822-828.
2. Borch-Iohnsen B et al.: Bioavailability of daily low dose iron supplements in menstruating women with low iron stores: European Journal of Clinical Nutrition (1990) 44, 29-34.
3. Frykman E et al. Side effects of iron supplements in blood donors: Superior tolerance of heme iron. J Lab Clin Med 1994; 123:561-4.

Stanowisko Zespołu Ekspertów Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego w sprawie profilaktyki niedoboru żelaza oraz niedokrwistościz niedoboru żelaza niską dawką żelaza hemowego u kobiet – stan wiedzy na 2013 rok

Niedobór żelaza (NŻ), którego skutkiem jest niedokrwistość z niedoboru żelaza (NzNŻ) jest najczęściej spotykanym deficytem pokarmowym u kobiet miesiączkujących, ciężarnych i w okresie laktacji. Konsekwencją niedostatecznej podaży żelaza jest obniżenie/wyczerpanie jego rezerwy ustrojowej prowadzące do NzNŻ, na którą cierpi od 8-10% do 30-40 % pacjentek spełniających kryteria miesiączek krwotocznych (utrata krwi miesiączkowej > 70ml, czas trwania miesiączki >7 dni) lub stosujących wewnątrzmaciczny niehormonalny insert antykoncepcyjny [1, 2, 3].

Co druga ciężarna ma NŻ na tle zwiększonej hematopoezy oraz zapotrzebowania na ten pierwiastek ze strony rozwijającego się płodu i łożyska. W przebiegu ciąży zmniejsza się ustrojowa rezerwa żelaza (Fe) oraz zwiększa ryzyko wystąpienia niedokrwistości, zwłaszcza w II i III trymestrze jej trwania. U kobiet, w których diecie zawartość żelaza jest niska, ryzyko wystąpienia NzNŻ w przebiegu ciąży zwiększa się 4-krotnie [4].

Czytaj więcej

Treść Stanowiska Zespołu Ekspertów PTG została wydrukowana w 1/2014 wydaniu Ginekologii Polskiej